سوغات تاجیکستان

سوزنی و کیف‌های سوزنی‌دوزی

سوزنی پارچه‌هایی گلدوزی شده با طرح  هندسی، گل‌دار و خورشیدی هستند. این پارچه ها بیشتر از ابریشم یا پنبه تولید می‌شوند. این هنر در گذشته بخش مهمی از جهیزیه عروس بوده و نماد باروری و خوشبختی است. امروزه با این پارچه ها کیف‌های مدرنی تولید می‌شوند که در میان سوغات  تاجیکستان بسیار پرطرفدار هستند. برای اینکه مطمئن شوید پارچه دست‌دوز است، حتماً پشت آن را نگاه کنید؛ اگر گره‌ها و بی‌نظمی‌های بسیار ظریفی دیدید، آن اثر کار دست است.

• قیمت رومیزی پنبه‌ای: ۲۸۰ تا ۵۵۰ سامانی ≈حدود ۴,۸۰۰ تا ۹,۵۰۰ میلیون تومان  
• قیمت دیوارکوب بزرگ ابریشم طبیعی: ۱,۸۰۰ تا ۷,۵۰۰ سامانی ≈ ۳۱ تا ۱۳۰ میلیون تومان  
• قیمت کیف سوزنی: ۵۰۰ سامانی ≈ ۸,۵۰۰ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ بازار مهرگان، گالری نور در هتل هایت،  بوتیک‌های گالری هنری در دوشنبه

چاقوی استروشن یا کورد 

تاجیکستان محل تولید بهترین چاقوهای دست‌ساز در آسیای مرکزی است. این چاقوها تیغه‌های فولادی بسیار تیز دارند و دسته آن‌ها از استخوان، شاخ یا چوب ساخته می‌شود و در مدل‌های لوکس با سنگ لاجورد تزیین می‌گردند. شما می‌توانید نام خود را روی تیغه این چاقوها حکاکی کنید. نکته‌ای که مسافران تور تاجیکستان باید بدانند این است که برای عبور از گمرک، گرفتن رسید رسمی از فروشنده الزامی است و چاقو باید حتماً در چمدان قسمت بار هواپیما گذاشته شود.

• قیمت: بسته به جنس تیغه، دسته و حکاکی متفاوت است 
• از کجا بخریم؟ کارگاه‌های آهنگری شهر استروشن و بازار پنج‌شنبه خجند

چاکان

چاکان نوعی گلدوزی با نخ‌های رنگارنگ روی پارچه‌های نخی و ابریشمی است که ریشه در جنوب تاجیکستان دارد. این سوغاتی  تاجیکستان که در فهرست میراث یونسکو نیز ثبت شده، دارای طرح‌های دایره‌ای است که نمادی از خورشید و بازتابی از جهان‌بینی زرتشتی باستان هستند. امروزه در طراحی لباس‌های مدرن نیز کاربرد زیادی دارد.

• قیمت پیراهن دست‌دوز ممتاز چاکان: ۱,۴۰۰ تا ۳,۸۰۰ سامانی ≈ ۲۴ تا ۶۵ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ مرکز تجاری سدبرگ (Sadbarg) و طبقه دوم بازار مهرگان

پارچه‌ های اطلس و ادراس 

این پارچه‌ها با روش بسیار پیچیده‌ای به نام رنگرزی تولید می‌شوند. در این روش هنرمندان ابتدا نخ‌ها را گره زده و رنگ‌آمیزی می‌کنند و سپس آن‌ها را به پارچه تبدیل می‌کنند.  پارچه اطلس کاملاً از جنس ابریشم است و برای لباس‌های رسمی کاربرد دارد. اگر دوست دارید یک سوغاتی از تاجیکستان بخرید که واقعاً اصل باشد، حتماً پشت بافت آن را چک کنید. 

• قیمت پارچه ادراس (هر متر): ۹۰ تا ۲۱۰ سامانی ≈ ۱,۵۰۰ تا ۳,۶۰۰ میلیون تومان 
• قیمت شال ابریشم ایکات: ۳۵۰ تا ۷۰۰ سامانی ≈ ۶ تا ۱۲ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ بازار پنج‌شنبه خجند و فروشگاه آنور در دوشنبه.

سنگ لاجورد بدخشان و جواهرات نقره 

تاجیکستان معادن غنی لاجورد دارد. این سنگ به خاطر رنگ آبی پررنگ و رگه‌های طلایی در جهان مشهور است. اگر هنگام سفر با تور دوشنبه به دنبال خرید سوغات تاجیکستان هستید، جواهرات نقره تاجیکی گزینه‌ی بسیار خوبی می‌باشند. این آثار هنری که با سنگ‌های طبیعی مثل لاجورد و عقیق آراسته شده‌اند یکی از ارزشمند‌ترین سوغاتی های تاجیکستان به شمار می‌روند. نکته جالب این است که در گذشته مردم بر این باور بودند که سنگ‌های به کار رفته در جواهرات تاجیکی دارای قدرت‌های جادویی هستند؛ به عنوان مثال عقیق برای آوردن صلح و شادی، فیروزه برای پیروزی در نبرد و مروارید برای شفا و درمان بیماری‌ها استفاده می‌شد. هنگام خرید سنگ لاجورد، از ذره‌بین استفاده کنید؛ وجود رگه‌های طلایی نشانه اصل بودن سنگ است، اما اگر حباب‌های ریز هوا در آن دیدید، سنگ شما پلاستیکی یا شیشه‌ای است.

• قیمت گردنبند صیقلی: ۴۵۰ تا ۹۵۰ سامانی ≈ ۷,۵۰۰ تا ۱۶,۵۰۰ میلیون تومان 
• قیمت انگشتر نقره با لاجورد: ۳۰۰ تا ۸۰۰ سامانی ≈ ۵ تا ۱۴ میلیون تومان 
• قیمت تسبیح ۳۳ تایی: ۵۵۰ تا ۱,۲۰۰ سامانی ≈ ۹,۵ تا ۲۰ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ گالری‌های هنری معتبر در شهر دوشنبه (مانند گالری نور و زدا)

آلات موسیقی سنتی 

سازهایی مثل رباب، دوتار و غیژک که صدای کوهستان‌های تاجیکستان را تداعی می‌کنند، از چوب درختان توت و زردآلو ساخته شده و روی آن‌ها کارهای ظریف تزئینی انجام می‌شود. این سازها سوغاتی‌های دکوری بسیار زیبایی هستند. برای حمل این دسته از سوغات  تاجیکستان در هواپیما می‌توانید نسخه‌های کوچک‌تر را خریداری کنید و حتماً از فروشنده بخواهید آن‌ها را با پلاستیک حباب‌دار بسته‌بندی کند.

• قیمت رباب حرفه‌ای: تا ۸,۰۰۰ سامانی ≈ ۱۴ میلیون تومان (نسخه‌های دکوری و کوچک بسیار ارزان‌تر هستند)
• از کجا بخریم؟ کارگاه‌های سازسازی در شهر دوشنبه و بازارهای محلی

خشکبار، عسل پامیر و ادویه‌جات 

کیفیت میوه‌های خشک تاجیکستان به قدری بالا و شناخته‌شده است که یک استاندارد ویژه کیفی به نام تاجیک استاندارد برای آن‌ها تدوین شده و گواهینامه انحصاری این محصولات در شهر ژنو سوئیس به ثبت رسیده است. به همین دلیل  زردآلوی خشک، گردو، بادام و انواع کشمش گزینه‌های محبوبی به عنوان سوغات  تاجیکستان هستند. عسل کوهستان‌های پامیر بسیار خالص است و خواص درمانی بالایی دارد. همچنین زعفران محلی، دمنوش‌های گیاهی خالص و زیره کوهی این کشور نیز عطر بسیار مطبوعی دارند.

• از کجا بخریم؟ طبقه اول بازار مهرگان، بازار پنج‌شنبه خجند و فروشگاه‌های لوکس برای عسل‌های کادویی.

شکلات تاجیکی

اگر به دنبال سوغاتی خوراکی تاجیکستان هستید، از شکلات تاجیکی غافل نشوید. کارخانه‌های قدیمی و معروفی مثل امیری و شیرین در تاجیکستان پرطرفدارترین شکلات‌ها، کارامل‌ها و تافی‌ها را تولید می‌کنند. ترکیب میوه‌های خشک درجه‌یک و مغزیجات با روکش شکلات بلژیکی هم یک انتخاب عالی برای خرید سوغاتی از  تاجیکستان می‌باشد. این محصولات به عنوان یکی از لوکس ترین سوغات  تاجیکستان طرفداران بسیار زیادی دارند.

• قیمت: بسته‌های شکلات امیری یا شیرین: ۳۰ تا ۱۰۰ سامانی ≈ ۵۱۹,۶۰۰ تا ۱,۷۳۲,۰۰۰ تومان 
• قیمت بسته ۱۶ تایی میوه خشک با روکش شکلات: ۱۷۰ سامانی ≈ ۲,۹۴۴,۴۰۰ تومان.
• از کجا بخریم؟ سوپرمارکت‌های سراسر کشور و فروشگاه‌های تخصصی مثل نادی چاکلت.

کلاه سنتی و پامیری 

کلاه سنتی تاجیکی (طاقی یا توبیتی) کلاه‌هایی دست‌دوز هستند که بین زنان و مردان استفاده می‌شوند. جالب است بدانید طبق سنت‌ها، دختران تاجیک پس از عروسی کلاه سنتی توبیتی را به مدت ۴۰ روز بر سر می‌گذارند. باکیفیت‌ترین مدل این کلاه‌ها در منطقه پامیر (کلاه واخی) بافته می‌شود که فرآیند تولید آن ماه‌ها زمان می‌برد. همچنین کلاه‌های پشمی افغان (پکول) نیز در بازارهای مرزی این کشور به فروش می‌رسند.

• قیمت: کلاه سنتی (تراش): ۴۵ تا ۹۰ سامانی ≈ ۷۰۰ هزار  تا ۱,۵۰۰ میلیون تومان 
• قیمت توبیتی پامیری: ۶۰ سامانی ≈ ۱ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ بازارهای محلی، بوتیک‌های لباس ملی، بازار مرزی اشکاشم و فروشگاه‌های آنلاین معتبر

جوراب پامیری 

این جوراب‌ها یکی از نمادهای اصلی کشور تاجیکستان به شمار می‌روند. جالب است بدانید که هنر بافت این جوراب‌های سنتی به دلیل ارزش بالای فرهنگی، به ثبت ملی رسیده است. جوراب‌های پامیری از پشم طبیعی گوسفند یا یاک بافته می‌شوند و بسیار ضخیم، گرم و با دوام هستند که آن‌ها را برای هوای بسیار سرد ایده‌آل می‌کند.

• قیمت مدل‌های معمولی: ۳۵ تا ۸۰ سامانی ≈ ۶۰۰  تا ۱,۴۰۰ میلیون تومان
• قیمت مدل‌های دست‌باف و ضخیم: ۱۸۰ سامانی ≈ ۳ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ همه بازارهای تاجیکستان و بخش صنایع دستی بازار مهرگان

لباس‌های مدرن با طرح سنتی

طراحان لباس تاجیک امروزه طرح های هنر سنتی تاجکستان را روی تی‌شرت‌ها، ژاکت‌های جین و سویشرت‌هایی می‌اندازند. این لباس ها از معروف‌‌ترین سوغات دوشنبه هستند.

• قیمت: تی‌شرت با طرح تاجیکستان: ۱۲۰ تا ۲۵۰ سامانی ≈ ۲ تا ۴ میلیون تومان
• قیمت سویشرت چاپی: ۵۰۰ سامانی ≈ ۸ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ طبقه همکف مرکز خرید دوشنبه پلازا

فرش و گلیم دست‌ باف 

فرش‌ها و گلیم‌های دست‌باف که جاجیم هم نامیده می‌شوند با استفاده از پشم باکیفیت و رنگ‌های طبیعی بافته می‌شوند. طرح‌های هندسی روی این فرش‌ها هر کدام نماد رفاه و حفاظت هستند. مسافران باید توجه داشته باشند که به دلیل وزن بالای فرش، ارسال آن با پست ممکن است هزینه بسیار زیادی در پی داشته باشد.

• قیمت: با توجه به ابعاد و ظرافت بافت متغیر است 
• از کجا بخریم؟ بازارهای محلی، کارگاه‌های صنایع دستی و گالری نور

سرامیک و سفال

ظروف سفالی و سرامیکی در تاجیکستان با نقش‌های برجسته و رنگ‌های بسیار شاد مانند آبی، قرمز و سبز رنگ‌آمیزی می‌شوند. این محصولات کاربردی و دکوری هستند. برای سالم رساندن آن‌ها به مقصد، باید حتماً آن‌ها با پلاستیک حباب‌دار و بسته‌بندی محکم برای قسمت بار هواپیما آماده کنید.

• قیمت: ماگ سرامیکی دست‌ساز: ۱۲۰ سامانی ≈ ۲ میلیون تومان
• از کجا بخریم؟ کارگاه‌های خجند، بازارهای دوشنبه و گالری زدا

صنایع چوبی 

هنر کنده‌کاری روی چوب در این کشور قدمت زیادی دارد. از چوب درختان منطقه محصولاتی مثل جعبه‌های جواهرات، قاشق، رحل و گهواره‌های چوبی با طرح‌های هندسی ساخته می‌شود. جعبه‌های چوبی کنده‌کاری‌شده یکی از بهترین و راحت‌ترین هدایا برای حمل در چمدان هستند.

• قیمت: بر اساس ابعاد و میزان جزئیات کنده‌کاری متغیر است
• از کجا بخریم؟ کارگاه‌های منطقه زرافشان و بازارهای صنایع دستی محلی

تابلو های نقاشی و کندل 

کندل یک هنر باستانی است که نقاشی‌های سه‌بعدی و برجسته‌ای با استفاده از چوب، چسب و یا پارچه ساخته می‌شود. همچنین مینیاتورهای محلی که زندگی روزمره، بازارها و مناظر طبیعی تاجیکستان را به تصویر می‌کشند نیز سوغات‌های دیواری بسیار زیبایی محسوب می‌شوند.

• از کجا بخریم؟ گالری‌های هنری دوشنبه مانند گالری زدا (Zoda Art Gallery)

مگنت و یادبودهای کوچک 

اگر به دنبال ارزان ترین سوغاتی های تاجیکستان هستید. می‌توانید بین اقلام کوچک نمادین موجود در فروشگاه‌ها انتخاب کنید. برای مثال مگنت‌های یخچال که تصاویری از جاهای دیدنی تاجیکستان دارند یا عروسک‌های کوچک با لباس‌های محلی، بهترین انتخاب هستند.

• قیمت مگنت و یادبودهای کوچک: ۱۰ تا ۳۰ سامانی ≈ ۱۷۳,۲۰۰ تا ۵۱۹,۶۰۰ تومان
• از کجا بخریم؟ طبقه دوم بازار مهرگان و تمام بازارهای توریستی سطح شهر

سخن پایانی

برای تهیه بهترین سوغات  تاجیکستان، گزینه‌های متنوع پیش روی شما قرار دارد. اگر به دنبال صنایع‌دستی هستید، پارچه‌های گلدوزی‌شده، لباس‌های چاکان و پارچه‌های اطلس و ادراس بهترین انتخاب محسوب می‌شوند. در کنار این‌ها، جواهرات نقره با سنگ لاجورد اصل بدخشان، چاقوهای دست‌ساز و جوراب‌های گرم پامیری هم یادگاری‌های ارزشمندی هستند که می‌توانید تهیه کنید. علاقه‌مندان به موسیقی و هنر نیز می‌توانند سازهای چوبی مثل رباب، تابلوهای برجسته کندل یا ظروف سرامیکی رنگارنگ را تهیه کنند. در نهایت، مگنت‌های کوچک و کلاه‌های سنتی  هم گزینه‌هایی ارزان و نمادین برای هدیه دادن می‌باشند.